Book of Ra to slot, który znam od lat i do którego regularnie wracam. W tym tekście opisuję wszystko, co trzeba wiedzieć przed pierwszą sesją na tym automacie.

Gra pochodzi od Novomatic, austriackiego producenta z wieloletnim doświadczeniem w branży hazardowej. Premiera odbyła się w 2005 roku, a automat do dziś zajmuje czołowe miejsca w rankingach popularności kasyn online. Poniżej zebrałem podstawowe parametry techniczne, które warto znać przed rozpoczęciem gry.

Parametr

Wartość

Producent

Novomatic (Greentube)

Rok premiery

2005

Typ automatu

Wideo slot

Tematyka

Starożytny Egipt

Bębny

5

Wiersze

3

Linie wygrywające

9 (Classic) / 10 (Deluxe)

RTP

92,13% (Classic) / 95,10% (Deluxe)

Zmienność

Wysoka

Maks. wygrana

25 000 monet

Zakład min./maks.

0,01 EUR / 45 EUR

Wild i Scatter

Księga Ra (łączony symbol)

Darmowe spiny

10 (z możliwością reaktywacji)

Funkcja Gamble

Tak

Platformy

PC, Mac, iOS, Android

Wprowadzenie do tematyki i historii gry

Wprowadzenie do tematyki i historii gry

Akcja Book of Ra toczy się w starożytnym Egipcie. Gracz wciela się w odkrywcę, który szuka legendarnej księgi ukrytej w piramidzie. Tematyka nawiązuje do filmów przygodowych w stylu Indiany Jonesa.

Grałem w wiele slotów o podobnej tematyce, ale Book of Ra był jednym z pierwszych automatów, które połączyły motyw egipski z naprawdę działającą mechaniką bonusową. Gra ukazała się 3 lipca 2005 roku i szybko stała się hitem w kasynach stacjonarnych w Europie. Później przeniesiono ją do kasyn online pod marką Greentube, która jest częścią grupy Novomatic.

W 2008 roku ukazała się wersja Deluxe z odświeżoną grafiką i jedną dodatkową linią wygrywającą. Przez lata powstały też inne wariacje:

  • Book of Ra Deluxe 6 (2015) z szóstym bębnem
  • Book of Ra Temple of Gold (2017)
  • Book of Ra Magic (2018) z możliwością odblokowania do 9 rozszerzających się symboli
  • Book of Ra Mystic Fortunes (2017) z progresywnym jackpotem

Wersja

Rok

Linie

RTP

Cecha szczególna

Classic

2005

9

92,13%

Oryginalna wersja

Deluxe

2008

10

95,10%

Lepsza grafika, wyższe RTP

Deluxe 6

2015

10

93,95%

Szósty bęben

Magic

2018

10

95,03%

Do 9 symboli rozszerzających

Temple of Gold

2017

10

94,30%

Dodatkowa runda bonusowa

Z mojego doświadczenia wynika, że klasyczna wersja i Deluxe to dwa najczęściej spotykane warianty w kasynach online. Reszta jest dostępna rzadziej.

Estetyka wizualna i ścieżka dźwiękowa

Estetyka wizualna i ścieżka dźwiękowa

Grafika w Book of Ra Classic wygląda na swoją epokę. Nie jest to wada, bo styl retro pasuje do klimatu gry. Tło to pustynny krajobraz z piramidami, a bębny otaczają złote kolumny w egipskim stylu.

Muszę przyznać, że po wielu godzinach spędzonych na tym automacie przyzwyczaiłem się do tej grafiki i nawet ją lubię. Ciemne tło dobrze kontrastuje z kolorowymi symbolami na bębnach. Złoto, pomarańcz i czerń dominują na ekranie.

Symbole na bębnach to:

  • Karty do gry: 10, J, Q, K, A (w kolorach fioletowym, złotym, czerwonym i zielonym)
  • Skarabeusz w złotej oprawie
  • Posąg bogini Izydy
  • Złoty sarkofag faraona
  • Odkrywca w kapeluszu
  • Księga Ra (symbol specjalny)

Ścieżka dźwiękowa jest jednym z elementów, które wyróżniają ten automat. Odgłosy kręcących się bębnów są mechaniczne i charakterystyczne. Po wygranej słychać krótkie fanfary. W rundzie bonusowej muzyka zmienia się i staje się bardziej intensywna. Nie jest to nic spektakularnego, ale po kilku sesjach te dźwięki stają się rozpoznawalne i kojarzą się z grą.

Wersja Deluxe wygląda lepiej. Symbole są bardziej szczegółowe, kolory żywsze, a animacje płynniejsze. Jeśli grafika w Classic kogoś zniechęca, polecam od razu przejść na Deluxe.

Przebieg sesji krok po kroku

Przebieg sesji krok po kroku

Sesja w Book of Ra zaczyna się od ustawienia parametrów zakładu i kończy, kiedy gracz zdecyduje się zakończyć grę lub wyczerpie budżet. Cała mechanika opiera się na łączeniu identycznych symboli na aktywnych liniach wygrywających.

Schemat jednego obrotu wygląda tak:

  1. Ustawienie liczby aktywnych linii (1-9)
  2. Ustawienie stawki na jedną linię
  3. Kliknięcie przycisku Start lub Autoplay
  4. Bębny się kręcą i zatrzymują
  5. Gra sprawdza kombinacje na aktywnych liniach od lewej do prawej
  6. Jeśli jest wygrana, kwota zostaje dodana do salda
  7. Po wygranej aktywuje się opcja Gamble (podwojenie wygranej)
  8. Jeśli na bębnach pojawiły się 3+ Księgi Ra, uruchamia się runda bonusowa

Z mojej perspektywy najważniejszy jest punkt 8. Cała gra w Book of Ra kręci się wokół trafienia rundy bonusowej. To tam pojawiają się największe wygrane.

Konfiguracja parametrów przed startem

Przed pierwszym obrotem trzeba ustawić dwa parametry: liczbę linii i stawkę na linię. Brzmi prosto i tak w praktyce jest.

Na dolnym panelu gry widać pola:

  • Lines: liczba aktywnych linii (regulowana przyciskami +/-)
  • Bet/Line: stawka na jedną linię (regulowana przyciskami +/-)
  • Bet: łączny zakład (obliczany automatycznie)
  • Credit: aktualny stan konta

Ustawienie

Linie

Stawka/linia

Zakład łączny

Dla kogo

Oszczędne

9

0,01 EUR

0,09 EUR

Długa sesja, niski budżet

Zrównoważone

9

0,10 EUR

0,90 EUR

Średni budżet, dobry balans

Agresywne

9

0,50 EUR

4,50 EUR

Wyższy budżet, większe emocje

Maksymalne

9

5,00 EUR

45,00 EUR

Wysoki budżet

Zawsze gram na wszystkich 9 liniach. Zmniejszam raczej stawkę na linię niż liczbę linii. Gra na mniejszej liczbie linii oznacza, że mogę przegapić wygrywającą kombinację, która pojawi się na nieaktywnej linii. To frustrujące i niepotrzebne.

Wykaz symboli i ich znaczenie techniczne

Wykaz symboli i ich znaczenie techniczne

Symbole w Book of Ra dzielą się na trzy grupy: niskopłatne (karty), wysokopłatne (ikony tematyczne) i specjalny (Księga Ra). Każdy symbol ma przypisane mnożniki, które rosną wraz z liczbą identycznych ikon na linii.

Pełna tabela wypłat wygląda następująco:

Symbol

2 szt.

3 szt.

4 szt.

5 szt.

Odkrywca

x10

x100

x1000

x5000

Złoty Faraon

x5

x40

x400

x2000

Posąg Izydy

x5

x30

x100

x750

Skarabeusz

x5

x30

x100

x750

A (As)

-

x5

x40

x150

K (Król)

-

x5

x40

x150

Q (Królowa)

-

x5

x25

x100

J (Walet)

-

x5

x25

x100

10 (Dziesiątka)

-

x5

x25

x100

Księga Ra

x2

x20

x200

x2000

Kilka obserwacji z moich sesji. Odkrywca to symbol, na który czekam najbardziej. Pięć sztuk na linii daje x5000, a już cztery to solidne x1000. Faraon z mnożnikiem x2000 za pięć sztuk też potrafi zrobić sesję. Symbole karciane pojawiają się najczęściej, ale ich wypłaty są niskie. Traktuję je raczej jako sposób na podtrzymanie salda między większymi trafieniami.

Warto zwrócić uwagę na jedną rzecz. Symbole wysokopłatne (Odkrywca, Faraon, Izyda, Skarabeusz) wypłacają wygrane już od 2 sztuk na linii. Symbole karciane wymagają minimum 3 sztuk.

Funkcje interfejsu i przyciski sterujące

Funkcje interfejsu i przyciski sterujące

Panel sterowania w Book of Ra jest prosty i przejrzysty. Wszystkie przyciski znajdują się na dolnym pasku ekranu.

Opis poszczególnych elementów interfejsu:

Element

Lokalizacja

Funkcja

Credit

Dolny pasek, lewa strona

Wyświetla aktualny stan konta

Lines

Dolny pasek

Pokazuje liczbę aktywnych linii

Bet/Line

Dolny pasek

Stawka na jedną linię

Bet

Dolny pasek

Łączna kwota zakładu

Start

Dolny pasek, prawa strona

Uruchamia pojedynczy obrót

Autoplay

Prawy górny róg panelu

Włącza tryb automatyczny

Gamble

Dolny pasek

Aktywny po wygranej, pozwala ryzykować

Paytable

Dolny pasek

Otwiera tabelę wypłat

Po bokach ekranu widnieją numery linii wygrywających (1-9). Kliknięcie na numer pokazuje przebieg danej linii na bębnach. W prawym górnym rogu ekranu znajdują się ikony do regulacji dźwięku i trybu pełnoekranowego.

Tryb Autoplay uruchamia ciągłe obroty bez potrzeby klikania Start za każdym razem. Korzystam z niego, kiedy chcę odpalić dłuższą sesję i nie klikać ręcznie. Stawka i liczba linii pozostają takie same jak ustawione wcześniej. Można przerwać Autoplay w każdej chwili.

Bonusy i sesje darmowych obrotów

Runda bonusowa w Book of Ra to 10 darmowych spinów, które aktywują się po trafieniu minimum 3 symboli Księgi Ra na bębnach. To jest serce tej gry i główny powód, dla którego gram w ten automat.

Jak to działa w praktyce:

  1. Na bębnach pojawiają się 3, 4 lub 5 symboli Księgi Ra (w dowolnych pozycjach)
  2. Gra nalicza wygraną za symbole Scatter (x20, x200 lub x2000)
  3. Losowany jest jeden symbol, który staje się symbolem rozszerzającym
  4. Rozpoczyna się 10 darmowych obrotów z rozszerzającym się symbolem
  5. Jeśli w trakcie rundy ponownie trafią 3+ Księgi, gracz otrzymuje kolejne 10 spinów

Stawka w darmowych obrotach jest taka sama jak w obrocie, który uruchomił rundę. Nie można jej zmienić w trakcie. Dlatego warto wiedzieć, że jeśli gram ze stawką 0,10 EUR na linię, to w rundzie bonusowej każdy darmowy spin też będzie wart 0,90 EUR (9 linii x 0,10 EUR).

Z mojego doświadczenia runda bonusowa aktywuje się średnio co 100-200 obrotów, choć to zależy od generatora liczb losowych. Bywały sesje, gdzie czekałem ponad 300 obrotów, i takie, gdzie trafiałem ją dwukrotnie w ciągu 50 spinów.

Działanie specjalnych symboli rozwijających się

Symbol rozszerzający to mechanizm, który decyduje o wielkości wygranej w rundzie bonusowej. Przed pierwszym darmowym spinem gra losowo wybiera jeden symbol spośród wszystkich standardowych ikon.

Wylosowany symbol zachowuje się inaczej niż w normalnej grze:

  • Jeśli pojawi się na bębnach w odpowiedniej liczbie, rozszerza się na pełną wysokość bębna (zajmuje wszystkie 3 pozycje)
  • Nie musi znajdować się na sąsiednich bębnach
  • Dla symboli wysokopłatnych wystarczą 2 sztuki do aktywacji rozszerzenia
  • Dla symboli karciane potrzebne są 3 sztuki

Wylosowany symbol

Potrzebna liczba

Maks. mnożnik na linię

Moja ocena potencjału

Odkrywca

2

x5000

Najlepszy scenariusz

Faraon

2

x2000

Bardzo dobry

Izyda

2

x750

Dobry

Skarabeusz

2

x750

Dobry

A lub K

3

x150

Średni

Q, J lub 10

3

x100

Słaby

Opiszę najlepszy scenariusz, jaki widziałem. Wylosowany symbol to Odkrywca. W jednym z darmowych spinów Odkrywca pojawił się na bębnach 1, 2 i 4. Wszystkie trzy bębny pokryły się tym symbolem, co dało wypłaty na wielu liniach jednocześnie. Łączna wygrana z jednego obrotu przekroczyła 500-krotność stawki na linię.

Najgorszy scenariusz to wylosowanie Dziesiątki lub Waleta jako symbolu rozszerzającego. Mnożniki są niskie (x100 za 5 sztuk), a do aktywacji potrzeba 3 sztuk zamiast 2. Runda bonusowa z takim symbolem rzadko daje spektakularne wyniki.

Strategie oparte na zmienności automatu

Book of Ra to automat o wysokiej zmienności. Oznacza to długie serie bez większych wygranych, przerywane sporadycznymi dużymi trafieniami. Strategia gry powinna uwzględniać ten fakt.

Kilka zasad, które stosuję od lat:

  1. Nigdy nie zaczynam sesji bez ustalonego budżetu, którego nie zamierzam przekraczać
  2. Dobieram stawkę tak, żeby budżet wystarczył na minimum 150 obrotów
  3. Gram zawsze na wszystkich 9 liniach
  4. Po dużej wygranej (powyżej 50x łącznego zakładu) odkładam połowę i gram dalej za resztę
  5. Nie podnoszę stawki po serii przegranych

Budżet sesji

Stawka na linię

Zakład/obrót

Liczba obrotów

Szansa na rundę bonusową

15 EUR

0,01 EUR

0,09 EUR

~165

Niska-średnia

45 EUR

0,02 EUR

0,18 EUR

~250

Średnia

90 EUR

0,05 EUR

0,45 EUR

~200

Średnia

180 EUR

0,10 EUR

0,90 EUR

~200

Średnia

Wysoka zmienność oznacza, że RTP na poziomie 92,13% (Classic) realizuje się w bardzo długim okresie. W krótkiej sesji wynik może być dużo gorszy lub dużo lepszy niż wskazuje ten wskaźnik.

Funkcję Gamble traktuję ostrożnie. Korzystam z niej przy wygranych poniżej 10x zakładu. Przy większych kwotach ryzyko podwojenia nie jest tego warte, bo szansa na utratę wynosi 50%.

Ważna uwaga: żadna strategia nie zmienia matematyki gry. Generator liczb losowych (RNG) decyduje o wynikach każdego obrotu niezależnie od poprzednich. Zarządzanie budżetem pozwala jedynie przedłużyć sesję i zwiększyć szansę na trafienie rundy bonusowej.

Mocne i słabe strony

Po wielu godzinach spędzonych na Book of Ra mam wyrobioną opinię o tym automacie. Poniżej moje wnioski.

Mocne strony:

  • Runda bonusowa z rozszerzającym się symbolem to jeden z najlepszych mechanizmów w slotach
  • Prosta obsługa, nie trzeba czytać długich instrukcji
  • Funkcja Gamble dodaje dodatkowy element ryzyka po każdej wygranej
  • Automat działa stabilnie na telefonach i tabletach
  • Wersja demo pozwala przetestować grę bez ryzyka
  • Wysoka zmienność daje realną szansę na dużą wygraną w jednej sesji

Słabe strony:

  • RTP w wersji Classic (92,13%) jest poniżej przeciętnej dla nowoczesnych slotów
  • Grafika Classic wygląda na 2005 rok
  • Tylko jedna funkcja bonusowa (darmowe spiny)
  • Brak mnożników w grze podstawowej
  • Nie ma opcji zakupu bonusu
  • Długie suche serie mogą być męczące

Gdybym miał podsumować to jednym zdaniem: Book of Ra to automat dla cierpliwych graczy, którzy cenią rundę bonusową bardziej niż częste małe wygrane.

Wnioski końcowe

Book of Ra to klasyk, który mimo swojego wieku nadal ma solidną pozycję wśród slotów online. Gra trzyma się na rynku dzięki prostej, ale skutecznej mechanice z rozszerzającym się symbolem w rundzie bonusowej.

Z mojej perspektywy automat najlepiej sprawdza się przy dwóch warunkach: wystarczającym budżecie na długą sesję i cierpliwości. Gra na wysokiej stawce z małym budżetem to najszybsza droga do zerowego salda. Natomiast gra na niskiej stawce z odpowiednim zapasem obrotów daje realne szanse na trafienie rundy bonusowej z dobrym symbolem rozszerzającym.

Nowym graczom polecam zacząć od wersji Deluxe. Ma wyższe RTP (95,10% vs 92,13%), lepszą grafikę i dodatkową linię wygrywającą. Mechanika jest identyczna, więc nic się nie traci.

Kryterium

Book of Ra Classic

Book of Ra Deluxe

RTP

92,13%

95,10%

Linie

9

10

Grafika

Retro

Odświeżona

Mechanika bonusu

Identyczna

Identyczna

Dostępność w kasynach

Wysoka

Bardzo wysoka

Moja rekomendacja

Dla nostalgików

Dla wszystkich

Na koniec: zawsze warto najpierw odpalić wersję demo i sprawdzić, jak często aktywuje się runda bonusowa. Daje to pogląd na zmienność automatu bez ryzyka finansowego.

FAQ

Czy Book of Ra jest dostępny w polskich kasynach online?

Tak. Gry Novomatic posiadają licencje uznawane na wielu rynkach europejskich. Automat znajduje się w ofercie większości kasyn online, które współpracują z tym producentem. Warto sprawdzić, czy wybrane kasyno posiada aktualną licencję.

Jaka jest różnica między symbolem Wild a Scatter w tej grze?

W Book of Ra oba te symbole to jeden i ten sam element, czyli Księga Ra. Jako Wild zastępuje inne symbole na liniach wygrywających. Jako Scatter uruchamia rundę darmowych spinów po trafieniu minimum 3 sztuk w dowolnym miejscu na bębnach.

Czy mogę wpłynąć na to, jaki symbol rozszerzający zostanie wylosowany?

Nie. Symbol rozszerzający jest losowany przez generator liczb losowych (RNG) i gracz nie ma na to żadnego wpływu. Każdy standardowy symbol (od 10 do Odkrywcy) ma szansę zostać wylosowanym.

Ile razy można reaktywować rundę darmowych spinów?

Nie ma ustalonego limitu. Za każdym razem, gdy w trakcie darmowych obrotów pojawią się 3 lub więcej Ksiąg Ra, gracz otrzymuje kolejne 10 darmowych spinów. W praktyce podwójna reaktywacja zdarza się rzadko, ale jest możliwa.

Czy warto grać na mniejszej liczbie linii, żeby oszczędzać budżet?

Z mojego doświadczenia nie. Lepiej zmniejszyć stawkę na linię i grać na wszystkich 9 liniach. Gra na mniejszej liczbie linii oznacza, że wygrywające kombinacje mogą pojawić się na nieaktywnych liniach i nie zostaną wypłacone.

Czy Book of Ra ma jackpot progresywny?

Klasyczna wersja i Deluxe nie mają jackpotu progresywnego. Taka funkcja jest dostępna w wariancie Book of Ra Mystic Fortunes. Maksymalna wygrana w wersji Classic wynosi 25 000 monet.

Grzegorz Kubiak

Grzegorz Kubiak

Grzegorz Kubiak to polski recenzent kasyn online, który wcześniej pracował jako programista w firmie tworzącej gry slotowe. To unikalne doświadczenie pozwala mu oceniać kasyna od strony technicznej w sposób niedostępny dla innych autorów. Grzegorz testuje generatory liczb losowych i analizuje certyfikaty bezpieczeństwa platform. Pisze również poradniki dotyczące rozpoznawania nielegalnych i nielicencjonowanych kasyn. Jego artykuły ukazują się regularnie na najpopularniejszych polskich portalach technologicznych.